زمانى‌که سرمايه‌گذاران اوراق بهاءدار را به‌صورت اعتبارى مى‌خرند. در واقع بهاء قسمتى از سهام را به‌صورت نقد مى‌پردازند و از اين سهام به‌عنوان وثيقه در نزد کارگزارى براى خريد سهام اضافى به‌صورت اعتبارى استفاده مى‌کنند. ثبت شرکت سهامى که قيمت آن توسط سرمايه‌ گذارى پرداخت شده همانند سرمايه يا پيش‌پرداخت در قراردادهاى خريد اقساطى است.

وضعيت سرمايه‌گذار را بعد از سرمايه‌گذارى در نظر بگيريد:

• گر قيمت سهام ۲ برابر شود و به ۲۰۰ دلار هر سهم برسد.
• اگر قيمت سهام کاهش يافته و به ۵۰ دلار برسد.

افزايش سهام

اگر ارزش سهام سرمايه‌گذار دو برابر شود و از ۱۰۰ دلار به ۲۰۰ دلار برسد. سود کل قبل از کسر بهره، کارمزد و ماليات مبلغ ۱۰،۰۰۰ دلار (۱۰۰ سهم × ۱۰۰ دلار) ثبت شرکت خواهد بود. اين ۱۰۰،۰۰۰ دلار سود ناخالص خريد اعتبارى را با ۵۵۰۰ دلار سود خالص (۵۵ سهم × ۱۰۰ دلار) خريد نقدى مقايسه نمائيد. سود سرمايه‌گذارى به‌صورت اعتبارى بيشتر است.

سود ناخالص سرمايه‌گذار به مبلغ ۱۰۰۰ دلار مساوى ۸/۱۸۱ درصد بازده روى ۵۵۰۰ دلار سرمايه‌گذارى اعتبارى است. (%۱۸۱/۸ = ۵۵۰۰ ۱۰۰۰۰)

اهرم مالى مساعد ۱۰۰ درصد سود ناخالص حاصل از افزايش قيمت سهام را به ۸/۱۸۱ درصد بازده روى سرمايه افزايش داده است.

کاهش قيمت سهام

اگر قيمت سهام از ۱۰۰ دلار به ۵۰ دلار کاهش يابد ارزش جارى بازار مبلغ سرمايه‌گذارى‌شده از ۱۰،۰۰۰ دلار به ۵۰۰۰ دلار کاهش يافته و منجربه ۵۰۰۰ دلار زيان مى‌شود. وکیل اگر سهام به‌صورت اعتبارى خريدارى نشده باشد. يعنى فقط ۵۵ سهم نقداً خريدارى‌شده باشد. مبلغ زيان ۲۷۵۰ دلار خواهد بود. (۵۵ سهم × ۵۰ دلار)

در صورتى‌که سهام به‌صورت اعتبارى خريدارى شده باشد و نرخ سپرده ۵۵ درصد باشد سرمايه‌گذار ۲ برابر زيان کرده است. وضعيت نهائى سرمايه‌گذار در جدول زير نشان داده شده است:

کل زيان سرمايه‌گذار به مبلغ ۵۰۰۰ دلار معادل ۹۱ درصد ۵۵۰۰ دلار سرمايه‌گذارى نقدى است. اهرم مالى معکوس باعث گرديده که ۵۰ درصد کاهش در قيمت سهام منجربه ۹۱ درصد کاهش در سرمايه شود.

جهت کسب اطلاعات بیشتر با شماره 02177516567 تماس فرمایید و یا به ایمیل info@arshiyagroup,ir ایمیل ارسال فرمایید

اگر ارزش اوراق بهاءدارى که به‌صورت اعتبارى خريدارى‌شده به پائين‌ترين حد قانونى کاهش يابد. کارگزار سرمايه‌گذار اخطار افزايش سپرده مى‌دهد.

کارگزار بدين ترتيب به مشترى اعلام مى‌کند که پول بيشترى براى تکميل سپرده لازم است. اگر سرمايه‌گذار نتواند پول اضافى را طى دو روز تهيه کند کارگزار بايد اوراق بهاءدار سرمايه‌گذار را تبديل به وجه نقد نموده تا سرمايه موجود در حساب را به سطح لازم برساند. نقد نمودن اوراق بهاءدار مشترى که به‌صورت اعتبارى خريد مى‌کند آسان است. چون مشترى براى وامى که مى‌گيرد اوراق بهاءدار خود را به‌عنوان وثيقه مى‌سپارد. اگر پس از افزايش سپرده فروش اجبارى يا بازپرداخت وام، مبلغى در حساب مشترى باقى بماند، قابل پرداخت به مشترى خواهد بود.

تعيين حد کاهش قيمت سهام

بورس نيويورک براى اخطار افزايش سپرده به سرمايه‌گذاران، مقررات خاصى را تدوين نموده است. مطابق اين مقررات زمانى‌که سرمايهٔ موجود در حساب کمتر از ۲۵ درصد ارزش بازار باشد بايد اخطار افزايش سپرده داده شود. در مورد سرمايه‌گذار فوق وقتى ارزش بازار اوراق بهاءدار کمتر از ۶۰۰۰ دلار شود ارسال اخطار افزايش سپرده ضرورى است.

به‌عبارت ديگر وام اعطائى کارگزار نمى‌تواند بيشتر از ۷۵ درصد از ارزش بازار باشد. و وام ۴۵۰۰ دلاري، ۷۵ درصدِ ارزش بازارِ ۶۰۰۰ دلار مى‌باشد. در عمل اکثر کارگزاران نرخ‌هاى سپرده بيش از ۲۵ درصد که توسط بورس نيويورک تعيين شده به‌کار مى‌برند.

دليل استفاده از خريد اعتبارى اين است که به سرمايه‌گذار اجازه مى‌دهد تا سود ناخالص را به اندازه معکوس نرخ سپرده افزايش دهد. اگر نرخ سپرده يک‌دوم (۵۰ درصد) باشد سود ناخالص ۲ برابر و اگر يک‌سوم (۳۳ درصد باشد. سود خالص ۳ برابر مى‌شود) ريسک عمده‌اى که وجود دارد اين است که اگر قيمت سهام کاهش يابد زيان نيز به همين ترتيب چند برابر مى‌شود. يکى ديگر از معايب اين روش اين است که بدون توجه به افزايش يا کاهش قيمت سهام نرخ بهره ثابت است. به‌طور کلى معامله اعتبارى سود و زيان، پتانسيل سرمايه‌گذار را افزايش مى‌دهد.

جهت کسب اطلاعات بیشتر با شماره 02177516567 تماس فرمایید و یا به ایمیل info@arshiyagroup,ir ایمیل ارسال فرمایید

صدور گواهى حق تقدم خريد سهام، دادن حق ويژه در زمان انتشار سهام عادى و عرضه و فروش آنها در بازار دست اول به اين‌صورت است که شرکت براى صاحبان سهام عادى خود اولويت خاصى قائل مى‌شود. تحت چنين شرايطي، ”حق خريد“ عبارت است از داشتن اختيار براى خريدن تعدادى سهام عادى به قيمت مشخص و در يک دورهٔ زمانى معين هر يک از صاحبان سهام عادى شرکت در ازاء داشتن هر سهم، صاحب يک حق مى‌گردند. اين سهامداران مى‌توانند به سه طريق عمل کنند:

1. از کليه حقوق مربوط استفاده کنند، يعنى سهام جديد را مستقيماً از شرکت ذى‌ربط بخرند.
2. گواهى حق تقدم را به ديگران واگذار کنند.
3. از حقوق خود در مهلت مقرر استفاده نکنند.

اگر کليه سهامداران از حقوق خود استفاده کنند، تمام سهام منتشرشده به ‌فروش خواهد رفت و شرکت از طريق فروش سهام، منابع مالى مورد را به‌دست مى‌آورد. ثبت شرکت سهامی خاص اگر کليه سهامداران از حقوق خود استفاده نکنند و زمان مقرر منقضى گردد، مقدارى از سهام جديدالانتشار روى دست شرکت باقى خواهد ماند. در چنين حالتى شرکت مى‌تواند از يک بانک سرمايه‌گذار بخواهد که در زمينه فروش سهام عادى جديد به شرکت کمک کند. همچنين شرکت مى‌تواند از بانک سرمايه‌گذار بخواهد که سهام فروش‌نرفته را به قيمت مشخصى از شرکت بخرد و فروش کل سهام را تضمين کند.

ويژگى حق خريد

ويژگى‌هاى حق خريد سهام عادى به‌شرح زير است:

• حق خريد، يک نوع اختيار معامله است. کسى‌که داراى چنين حقى مى‌شود الزامى به استفاده از آن ندارد.
• تعداد حقى که با داشتن آن مى‌توان يک سهم جديد خريدارى کرد از سوى شرکت مربوط تعيين مى‌شود. اين تعداد حق در طى دوره مقرر ثابت مى‌ماند. به‌عنوان مثال، ممکن است گفته شود که شخص بايد داراى ۲۵ حق باشد تا بتواند يک سهم جديد بخرد.
• قيمت فروش سهام عادى جديد (که آن را قيمت پذيره‌نويسى مى‌نامند) از سوى شرکت مربوط با توجه به قيمت بازار سهام تعيين مى‌گردد. و اين قيمت در طى دوره مقرر ثابت مى‌ماند. براى مثال، ممکن است يک شرکت اعلام کند که براى خريد يک سهم جديد، متقاضيان براى ۶۰،۰۰۰ ريال به‌عنوان قيمت پذيره‌نويسى به شرکت پرداخت کنند.
• فقط در يک دوره زمانى مشخص مى‌توان از اين حقوق استفاده کرد و پس از اعضاء آن دوره اين حقوق ارزش خود را از دست خواهند داد. اين دوره طبق قانون تجارت ايران ۶۰ روز است.
• اين حقوق قابل معامله است و مى‌توان آنها را در بازار خريد و فروش کرد. تعداد حقى را که با داشتن آن مى‌توان يک سهم عادى جديد خريدارى کرد، به مقدار پولى که شرکت مربوط نياز دارد و مى‌خواهد از طريق انتشار سهم جديد تأمين کند، قيمت پذيره‌نويسى سهام و تعداد سهامى که در دست مردم است (قبل از اتشار سهام جديد) بستگى دارد. با استفاده از معادله (۱) مى‌توان تعداد سهام جديدى را که بايد به‌فروش برسد محاسبه کرد:

قيمت پذيره‌نويسى هر سهم / پول مورد نياز = تعداد سهام جديدى که بايد به‌فروش برسد.

با استفاده از معادله مى‌توان تعداد حق تقدمى را که براى خريد يک سهم لازم است محاسبه کرد.

تعداد سهام جديد / تعداد سهم عادى که در دست مردم است = تعداد حق تقدم لازم براى خريد يک سهم

مثال:

شرکتى مى‌خواهد با انتشار سهام جديد ۶۰ ميليارد ريال تأمين کند و بايد اولويت خريد اين سهام را به سهامداران کنونى شرکت بدهد. قيمت پذيره‌نويسى هر سهم ۶۰،۰۰۰ ريال تعيين شده است و در زمان کنونى تعداد ۴،۰۰۰،۰۰۰ سهم عادى در دست مردم است. با استفاده از معادله (۱) تعداد سهام جديدى را که شرکت بايد انتشار دهد محاسبه مى‌کنيم:

تعداد سهم جديد ۱،۰۰۰،۰۰۰ = ۶۰،۰۰۰ / ۶۰،۰۰۰،۰۰۰،۰۰۰ = ۱،۰۰۰،۰۰۰

با استفاده از معادله (۲) تعداد حق تقدمى که براى خريد هر سهم لازم است محاسبه مى‌گردد. ۴ = ۱،۰۰۰،۰۰۰ / ۴،۰۰۰،۰۰۰ = تعداد حق تقدم لازم براى خريد يک سهم جديد.

تعيين ارزش حق تقدم خريد يک سهم

گواهى حق تقدم خريد، يک نوع اوراق بهاءدار است؛ زيرا قيمت پذيره‌نويسى سهام کمتر از قيمت بازار سهام تعيين مى‌گردد و در نتيجه، اين اوراق داراى ارزش محاسباتى و ارزش بازار هستند.

ارزش محاسباتى حق تقدم خريد سهام بستگى به ويژگى‌هاى آن دارد. اين حق تقدم خريد فقط در يک دوره زمانى خاص داراى ارزش است. در آمريکا، وقتى افزايش سرمايه يک شرکت مورد تصويب قرار مى‌گيرد تاريخى نيز اعلام مى‌گردد که در آن تاريخ فهرست سهامداران واجد حق را از دفتر سهام استخراج مى‌کنند و براى آنان گواهينامه حق تقدم خريد سهام ارسال مى‌دارند. با توجه با اينکه مدت زمانى طول مى‌کشد تا نقل و انتقال سهام در دفتر سهام منعکس گردد. بورس نيويورک مقرراتى وضع کرده که طبق آن، اشخاص بايد براى دريافت گواهى حق تقدم حداقل چهار روز کارى قبل از تاريخ بستن دفتر سهام، به خريد سهام اقدام کنند. چنين تاريخى را تاريخ مؤثر مى‌گويند. کسانى‌که از اين تاريخ به‌بعد سهام خريدارى کنند. ديگر گواهى حق تقدم خريد سهام جديد را دريافت نمى‌کند و سهام بدون حق تقدم خريد معامله مى‌شود. بديهى است که در اين تاريخ، قيمت بازار سهام شرکت به ميزان ارزش حق تقدم خريد کاهش مى‌يابد.

در صورتى‌که درجهٔ اهرم مالى شرکت بيش از حد باشد، تأمين مالى از طريق انتشار سهام عادى مناسب خواهد بود.

مزايا و معايب تأمين مالى از طريق سهام

مزايا:

• الزامى به پرداخت سود سهام وجود ندارد.
• تاريخى براى بازپرداخت وجود ندارد.
• در مقايسه با استفاده از بدهي، انتشار سهام عادي، درجه‌بندى اعتبارى شرکت را بهبود مى‌بخشد.

معايب:

• سود سهام عادي، ماليات کافى نيست.
• ميزان مالکيت با انتشار سهام عادى کاهش مى‌يابد. حق رأى اضافى که با انتشار سهام حاصل مى‌شود، مى‌تواند کنترل را از دست مالکان فعلى خارج کند. (در صورتى‌که سهام جديد توسط سرمايه‌گذاران جديد خريدارى شود).
• سود و سود سهام شرکت بين تعداد سهام بيشترى توزيع خواهد شد.
• هزينه‌هاى انتشارى که در عرضهٔ سهام عادى وجود دارد بيشتر از هزينه‌هاى انتشار سهام ممتاز و بدهى است.

تأمين مالى عمليات از وجوه داخلى (سود انباشته و اندوخته اندوخته‌ها) به‌دليل اينکه ماليات آن نيز قبلاً پرداخت شده، هميشه براى شرکت ارزان‌تر از سهام عادى تمام مى‌شود. تأمين مالى از سود انباشته شرکت هزينهٔ انتشارى در برندارد. (مگر در حالت افزايش سرمايه از اين محل) لذا مى‌تواند براى سهامدار بهتر باشد ولى بايد توجه داشت پرداخت سود سهام کمتر ممکن است از ديد بازار منفى تلقى شود و براساس عوامل رواني، موجبات کاهش قيمت سهام را فراهم سازد.

جهت کسب اطلاعات بیشتر با شماره 77516567-021 و 09128069819 تماس حاصل فرمایید و یا به شماره 500011008069819 پیامک ارسال فرمایید